Foto: Statens vegvesen/Knut Opeide
- Annonse -
- Annonse -
- Annonse -

– Etter nøye gjennomgang har vi kome til at vi meiner nytten av Stordpakken overgår dei ulempene bompengar gir, seier Torbjørn Brosvik. Her forklarar han kvifor.

Av: Torbjørn Brosvik, Stord KrF

Det er mange som spør meg om Stordpakken og kvifor Stord KrF er positive til denne. KrF meiner ikkje at bompengar er den beste måten å finansiere veg på, men det er den beste måten vi har tilgjengeleg no. Etter nøye gjennomgang har vi kome til at vi meiner nytten av Stordpakken overgår dei ulempene bompengar gir. Samstundes er vi opne for å diskutere endringar fram mot kommunestyret sitt vedtak i saka. Her svarer eg nøkternt på dei ti vanlegaste spørsmåla eg får, ut i frå fakta i saka.

  1. Kven har laga Stordpakken?

Saka er utarbeidd av ei gruppe med representantar frå Stord kommune, Hordaland fylkeskommune og Statens vegvesen. Stord kommune er vegeigar på dei kommunale vegane, medan Hordaland fylkeskommune er vegeigar for dei fylkeskommunale vegane, som og inkluderer kollektivterminalar. Statens vegvesen planlegg og driftar fylkes- og riksvegane og ser til at desse følgjer vedtatte normer. I 2016 var prinsippsak rundt Stordpakken oppe til handsaming i både Formannskap og Kommunestyre som einstemmig gjekk vidare i saka. Storleiken på pakken var då ein del av sakspapira.

  1. Kva vil dette koste for meg?

Det er framleis usikkert. Saka legg opp til innkrevjing for personbil på mellom kr 10,- og 20,- pr passering. I tillegg er det lagt opp til eit tak på 40 passeringar. Dersom bompengane blir kr 15,- vil då taket pr bil pr månad vere kl 600,-. Det blir og ein timeregel, slik at ein betaler berre for ein passering sjølv om ein passerer fleire bompengestasjonar innan ein time. På same måte som i alle andre bompengepakkar i landet vil det vere 20 % rabatt for dei som har autopassbrikke og har teikna avtale om Stordpakken.

  1. Kva prosjekt er med i pakken?
    • Miljøgate Vabakkjen – Øvre Sæ
      Utbetring av dagens veg gjennom Leirvik sentrum. Det er lagt opp til gjennomgåande seks meter vegbane + tre meter sykkelveg + to meter fortau. Ny rundkøyring til Saghaugen/Leirvik skule. Ny bussterminal/kollektivknutepunkt er og med i denne planen.
    • Tverrsamband øvre Sæ-Ådland
      Betre framkome for Hystad og Rommetveit mot E39. Helse Fonna og legevakt får betre utrykningsveg. Vil få ein del av gjennomgangstrafikken vekk frå sentrum og Griserompo. Planarbeidet heng saman med ny prosesjonsveg frå kyrkja til gravplassen og starta opp våren 2018.
    • Hovudsykkelveg
      Samanhengande transportåre skild frå køyreveg med tre meter sykkelveg med gul midtstripe frå Nordbygdo, via Vabakkjen og Heiane til Sagvåg. Første byggetrinn er Heiane – Vabakkjen som og vil inkludere ny rundkøyring i Tveitakrysset.
    • Litlabøvegen
      Utbetring av dagens veg til 6,5 meter med gul midtstripe. I tillegg tre meter gang- og sykkelveg, i første omgang frå Litlabøkrysset til Isdal.
    • Sagvågvegen
      Utbetring av vegen mellom Sagvåg og Heiane til 7,5 meter breidde i tillegg til hovudsykkelveg. Endre vegføringa gjennom dei krappaste svingane.
    • Ymse mindre utbetringar på veg, sykkelveg og gangveg

Ein sekkepost med mange små, men viktige prosjekt. Det er desse som knyt saman dei ulike store prosjekta, lagar snarvegar og effektive sykkelvegar. Betring av skulevegar blir prioritert.

  1. Kva vil Stordpakken gjere for trafikksikring?
- Annonse -
- Annonse -

Det viktigaste trafikksikringselementet for prosjekta i Stordpakken er at dei skil dei ulike trafikantgruppene. Det blir betre vegar for bilistane, eigne sykkelvegar for syklistane og el-syklistane samt betre fortau for dei gåande. Erfaring frå andre slike prosjekt viser at tal på ulykker og trafikkuhell går ned når dei ulike trafikantgruppene vert skilt. Samstundes vil framkome for alle gruppene bli betre enn i blanda trafikk.

Eit godt eksempel er framveksten av el-syklar. Dei siste 4 åra er det selt 120 000 elsyklar i Noreg og trenden er aukande år for år. El-sykkelen går i 25 km/t før motoren gir seg. Denne hastigheten er for høg på eit fortau, og vil skape kø på bilvegen. Eigen sykkelveg vil gi tryggare ferdsel både for gåande og syklande, for ikkje å snakke om minske irritasjonen til bilistane.

  1. Skal gjennomgangstrafikken betale?

Ja. Fleire av prosjekta har kryss mot E39 eller går langs E39. Dermed vil gjennomgangstrafikken ha nytte av at desse prosjekta blir gjennomført fordi det vil bli ein betra trafikkflyt. Dette har gjort at ein får lov til å sette opp bompengestasjonar på E39. Det er ikkje sikkert ein vil få lov til dette når E39-prosjektet over Stord er ferdig. I så fall vil ein større del av bompengane råke innbyggarane på Stord. Derfor vil det vere ein fordel å få på plass Stordpakken no.

  1. Kor lenge skal vi betale bompengar?

Dersom kommunen, fylket og Statens vegvesen går vidare med saka er det Stortinget som avgjer om ein får starte innkrevjing av bompengar. I saka til Stortinget er omfanget av pakken bestemt, både kor mykje pengar som kan krevjast inn og kor lenge dette skal gjerast. Slik saka står no er det lagt opp til 15 år med innkrevjing. For at dette skal endrast må det opp ei ny sak som skal gå gjennom både kommune og fylke før Stortinget må fatte eit nytt vedtak.

- Annonse -
  1. Skal ikkje fylket betale noko av fylkesvegane?

I saka er det lagt opp til at fylket skal garantere for heile bompengepakken. Dermed kan prosjekta starte raskt og bompengane brukast til å betale tilbake til fylket. Vidare er det ein føresetnad at Hordaland fylkeskommune bidreg med medfinansiering i tråd med praksis frå andre bompengepakkar i fylket.

  1. Har Stordpakken noko helseeffekt?

Folkehelsekoordinatoren skriv: «Betre tilhøve og redusert ulykkesrisiko for trafikantar, gåande, syklande og kollektivreisande vil betra folkehelsa. Det same gjeld opparbeiding av miljøgate i Leirvik sentrum. Ei auke i talet gåande og syklande vil gje betre fysisk helse i folkesetnaden.»

Auke i talet gåande og syklande vil og medføre nedgang i biltrafikken. Dermed blir det mindre av luft- og støyureining, noko som kjem alle til gode. I tillegg er alle nye prosjekt universelt utforma, noko som gjer tilgangen til betre for alle, men som spesielt gjer kvardagen lettare for personar med syns- og rørslehemmingar.

  1. Må det koste så mykje å krevje inn og drifte Stordpakken?

Framlegget i saka er å sette opp 8 bomstasjonar. Statens vegvesen opplyser at det kostar om lag 5 millionar å sette opp ein bomstasjon og vidare 2-4 millionar pr år i driftskostnader. Desse tala kan bli lågare ettersom det er bestemt at alle bompengepakkane i Sogn og Fjordane, Hordaland, Rogaland og Agderfylka skal samlast i eitt bompengeselskap, Ferde AS.

Plassering av bomstasjonar og talet på desse er vurdert ut i frå utfordringar til sikt, avstand mellom bomstasjon og kryss, og omkøyringsmoglegheiter. Færre bomstasjonar har vore vurdert, men det vil samtidig medføre stenging av vegar for å sikre at det ikkje blir lekkasje og uønska auke i trafikk på enkelte vegar.

  1. Kva skjer dersom vi ikkje får Stordpakken på plass?

Det enkle svaret er at då skjer det lite. Då vil vi vere i den situasjonen vi har vore dei siste ti åra. Dette er ikkje skremselspropaganda, men den harde sanninga. Stord kommune har ikkje økonomi til å ta dei nødvendige grepa innanfor eige budsjett. Dermed vil det ikkje bli noko løft på dei kommunale vegane. Hordaland fylkeskommune skriv i sin regionale transportplan «Dei økonomiske rammene til fylkeskommunen tilseier at bompengar framleis vil vere ei viktig finansieringskjelde for å realisere større investeringar på fylkesvegnettet fram i tid.»

Etter fylket skreiv dette har det kome krav om at tunellane på fylkesvegnettet må oppgraderast på lik linje med tunellane på riksvegane. Vi ser kor omfattande arbeidet er på relativt nye tunellar, som Bømlafjordtunellen. Leiar i Miljø- og Samferdslekomiteen i fylket, Jon Askeland, har uttalt at når ein har budsjettert for rassikring, tunellsikring og bompengepakkar, vil det vere lite pengar att til fylkesveg.

- Annonse -